Gezonde sportomgeving

Een hockeyvereniging is een belangrijke sportieve en sociale ontmoetingsplaats. Het sporten draagt bij aan een gezonde leefstijl, een gezond gewicht en minder stress. Bij sporten en bewegen hoort uiteraard ook een gezonde sportomgeving: een rookvrij sportterrein waar gezonde voeding en verantwoorde alcoholgebruik de norm zijn.

Nationaal Preventieakkoord
In 2018 is het Nationaal Preventieakkoord gesloten. Het doel van het akkoord is om de gezondheid van Nederlanders te verbeteren door roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik tegen te gaan. Meer dan 70 organisaties zetten zich hiervoor in. Ook voor sportverenigingen zijn doelen beschreven:

  • In 2040 biedt minimaal 80% van de sportverenigingen met een eigen kantine/accommodatie een gezonde sportomgeving.
  • In 2020 hebben 2.500 sportverenigingen een gezonder aanbod in sportkantines; 40% daarvan zal minimaal op niveau Brons zijn volgens de criteria van het Voedingscentrum.
  • In 2025 maken alle sportverenigingen die alcohol verstrekken gebruik van een e-learning ‘Verantwoorde verstrekking’.
  • In 2020 zijn 2.500 sportverenigingen rookvrij. Dit betekent dat de sportterreinen rookvrij zijn of dat afspraken zijn gemaakt zodat kinderen niet meer in aanraking komen met roken.

De drie deelakkoorden van het Nationaal Preventieakkoord hebben betrekking op de volgende onderwerpen: roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik.

Rookvrije hockeyvereniging

Met een rookvrij sportterrein geeft een sportvereniging het goede voorbeeld aan kinderen. De vereniging draagt met alle staf, ouders en supporters uit dat niet-roken de norm is, waardoor kinderen minder snel zelf gaan roken. De KNHB heeft de ambitie om een gezonde, sportieve leefomgeving voor kinderen te bevorderen. Daarom onderstrepen we het belang van een rookvrije generatie en stimuleren en ondersteunen we hockeyverenigingen om rookvrij te worden.

Rookvrij betekent dat de sportterreinen volledig rookvrij zijn of dat er rookafspraken zijn gemaakt waardoor kinderen niet meer in aanraking komen met roken. Begin 2020 waren 214 hockeyvereniging (volledig) rookvrij. Dat is 66% van alle hockeyverenigingen. Hiervan zijn 88 verenigingen geheel rookvrij en 126 gedeeltelijk rookvrij.

Aan de slag
Is jouw vereniging nog niet (volledig) rookvrij en wil je hiermee aan de slag? Er zijn gratis ondersteunende materialen beschikbaar, zoals een flyer en een stappenplan. Ook zijn er voorbeeldteksten voor nieuwsbrieven en de website of een filmpje dat je kunt gebruiken. Download de toolkit.

Wil je eerst een draagvlak-peiling doen op jouw vereniging? Dat kan met je eigen online locatiebanner. Op rookvrij.nl/maak-online-banner maak je in 3 stappen eenvoudig je eigen banner. Plaats de banner op je website en iedereen ziet in een oogopslag het aantal verzamelde ondertekeningen voor jouw locatie. Het aantal handtekeningen toont het draagvlak voor rookvrij op je vereniging.

HCM Arnhem is één van de verenigingen die volledig rookvrij is. In 2018 wonnen zij de Rookvrije Generatie Awards. Ben je nieuwsgierig hoe HCM Arnhem hun accommodatie rookvrij heeft gemaakt? Lees hun aanpak en tips in het artikel: ‘HCM Arnhem heeft rookvrij sportpark’ of bekijk de video.

Vragen
Heb je een vraag? Neem dan gerust contact op per e-mail: sport@rookvrijegeneratie.nl  of bel met 070 – 315 56 26 (maandag t/m donderdag van 9.00 tot 17.00 uur).

Rookvrije Generatie
De Hartstichting heeft samen met KWF Kankerbestrijding en het Longfonds het initiatief genomen voor de beweging ‘op weg naar een Rookvrije Generatie’. Samen met een groeiend aantal partijen en personen, waaronder de KNHB, KNVB en KNKV werken ze toe naar een samenleving waarin opgroeiende kinderen worden beschermd tegen tabaksrook en de verleiding om te gaan roken.

Tabaks- en rookwarenwet
Verenigen die nog niet (volledig) rookvrij zijn, hebben wel te maken met de tabaks- en rookwarenwet. Naast een rookverbod op de werkplek en in openbare gebouwen en ruimtes geldt er sinds 10 oktober 2014 ook een rookverbod voor de hele horeca.

Artikelen

Gezond voedingsaanbod

De Gezonde Sportkantine: waarom is het zo belangrijk?
Een sportvereniging is een belangrijke sportieve en sociale ontmoetingsplaats. Het sporten draagt bij aan een gezonde leefstijl, minder stress en een gezond gewicht. Bij sporten en bewegen hoort uiteraard ook gezonde voeding. Toch is een aanzienlijk deel van de Nederlanders te zwaar en is er een toename te zien van matig overgewicht bij kinderen tot 20 jaar. Deze toename komt door het feit dat we meer energie (via eten en drinken) innemen dan dat we verbruiken. Eten en drinken zijn constant aanwezig in onze omgeving en in commercials, vooral de veel te zoete, zoute en vette varianten. De gevolgen daarvan kunnen groot zijn, want het verhoogt de kans op diabetes, kanker en hart- en vaatziekten.

De hockeyvereniging als plek waar je bewust omgaat met je gezondheid
Een gezonde voedingskeuze is onlosmakelijk verbonden met sport en bewegen, voor jong en oud, en een gezond aanbod van eten en drinken past daarom bij de sportieve en maatschappelijke functie van de sportvereniging. De KNHB is zich bewust van het belang van een gezonde leefstijl. Na afloop van het hockeyen komt een groot deel van de hockeyers samen in het clubhuis om wat te eten en te drinken. Het huidige assortiment in de meerderheid van de clubhuizen biedt echter nog onvoldoende gezonde alternatieven.
Het inrichten van een Gezonde Sportkantine bij hockeyverenigingen, waarbij een gezond alternatief wordt geboden, brengt daar verandering in. In samenwerking met onder andere het JOGG (Jongeren Op Gezond Gewicht) werkt de KNHB daarom hard aan verdere bewustwording op dit thema door verenigingen te inspireren en te motiveren een gezond en divers assortiment aan te bieden.

Richtlijnen Gezondere Kantines
Bij het Voedingscentrum weten ze uit onderzoek en jarenlange ervaring dat keuzes voor eten en drinken grotendeels worden gemaakt uit gewoonte en wat makkelijk te verkrijgen is. Het aanbod bepaalt de vraag. Als ook gezonde producten voor het grijpen liggen, gaan mensen andere keuzes maken. Zeker als in de presentatie de gezonde keuze voorrang krijgt. Kleine aanpassingen in het aanbod kunnen zo grote veranderingen teweeg brengen in de vraag.

Vanuit die kennis over voeding en gedrag heeft het Voedingscentrum de Richtlijnen Gezondere Kantines opgesteld. Belangrijk is dat de hele kantine zoveel mogelijk ‘gezond’ uitstraalt. Van de presentatie van het assortiment, de menukaart en het prijsbord tot de reclameposters. Volgens die richtlijnen zijn er drie niveaus: brons, zilver en goud.

  • Bronzen kantine: een betere keuze bieden
  • Zilveren kantine: verleiden tot de betere keuze
  • Gouden kantine: de beste keuze spreekt voor zich

Hoe gezonder het assortiment en de uitstraling, hoe edeler het eremetaal. Op de site van het Voedingscentrum lees je meer over de Richtlijnen Gezondere Kantines.

Verandering; stap voor stap
Verandering op het gebied van eten heeft tijd nodig. Daarom is het van belang om kleine, haalbare stapjes te zetten en mensen de tijd te gunnen om te wennen aan een nieuw ingezette koers. Het aanbieden en promoten van gezonde alternatieven naast het huidige assortiment geeft de mogelijkheid tot gezonde keuze, zonder daarbij dwingend te zijn. Ook is het van belang om leden mee te laten denken over gezonde alternatieven, zoals bijvoorbeeld een broodje gezond. Hierdoor ontstaat een draagvlak voor de ingezette verandering.

Goede voorbeelden
Hockeyvereniging Meerssen heeft een deal gemaakt met de plaatselijke groenteboer en hdm pakt de Gezonde Sportkantine voortvarend aan. Laat je inspireren door deze en andere verenigingen en lees hun best practices! Op gezondesportkantine.nl vind je eveneens goede voorbeelden ter inspiratie.

Vragen
Heb je vragen of wil je verder praten met iemand van de KNHB? Eline van Zinnicq Bergmann is het aanspreekpunt  via 030 – 307 76 72 of eline.van.zinnicq@knhb.nl

Artikelen

Verantwoord alcoholbeleid

Iedere vereniging beschikt over een bar. Een goede invulling geven aan de wetten, plichten en normen rond de bar en alcohol vraagt aandacht en kennis van zaken. We gaan hier in op onder andere de regelingen rond het schenken van alcohol.

E-learning ‘Verantwoord alcohol schenken’
De Drank- en Horecawet vereist dat er altijd een barvrijwilliger aanwezig is die de e-learning ‘Verantwoord alcohol schenken’ succesvol heeft afgerond dan wel het diploma Sociale Hygiëne heeft behaald. De e-learning is speciaal ontwikkeld voor barvrijwilligers van sportverenigingen. Met de juiste kennis kunnen zij goed beslagen ten ijs komen in verschillende situaties

Hoe werkt de e-learning ‘Verantwoord alcohol schenken?
De e-learning ‘Verantwoord alcohol schenken’ is op de site van NOC*NSF terug te vinden. In drie modules leer je welke regels er gelden voor verantwoorde alcoholverstrekking, hoe je moet reageren in lastige situaties en vooral hoe je kunt voorkomen dat er alcohol wordt geschonken aan minderjarigen of dronken personen. De modules worden afgesloten met een toets. Loop de modules door, maak een gratis account aan en haal jouw certificaat!

Verantwoord alcohol schenken in clubhuizen
De Drank- en Horecawet biedt zowel sportverenigingen als gemeenten de kans een extra impuls te geven aan een verantwoord schenkbeleid in de sportkantine. Alhoewel de overlast als gevolg van alcoholmisbruik in sportverenigingen gering is, vormt de wet een goede gelegenheid om de naleving van leeftijdsgrenzen te verbeteren. De sport neemt duidelijk stelling waar het gaat om alcoholgebruik onder de achttien jaar. Alcohol schenken aan jongeren onder de achttien jaar kan en mag absoluut niet plaatsvinden in de sportkantine. Ook het voorkomen van rijden onder invloed vanuit sportvereniging is een thema dat extra aandacht verdient.

Vanuit NOC*NSF en andere organisaties zijn diverse ondersteuningsinstrumenten beschikbaar die zowel de sportvereniging als de gemeente kunnen helpen een verantwoord schenkbeleid te realiseren. De KNHB raadt verenigingen en gemeenten aan om gebruik te maken van de deze ondersteuningsinstrumenten. Bij verenigingen die een actief alcoholbeleid voeren en gebruik maken van de beschikbare ondersteuningsinstrumenten worden nauwelijks overtredingen geconstateerd.

De KNHB publiceerde een artikel over alcoholbeleid tijdens toernooien en er is een alcoholprotocol beschikbaar voor hockeyfeesten. Het protocol is ontwikkeld op basis van de ervaringen van hockeyvereniging Kampong en is mede tot stand gekomen met inbreng van het Trimbosinstituut. Je vind het protocol in het artikel hieronder. In de download vind je ook de checklist Drank en Horecawet.

Bestuursreglement (in kader drank- en horecawet)
Een vereniging die een vergunning aanvraagt bij de gemeente moet een bestuursreglement overleggen. Het bestuursreglement waarborgt de verantwoorde verstrekking van alcohol in de kantine. In het bestuursreglement staat onder andere op welke tijden er in de kantine alcohol geschonken wordt en welke interne werkafspraken zijn gemaakt in de vorm van huis- en gedragsregels. Ook de wijze waarop wordt toegezien op de naleving van de regels is in het bestuursreglement opgenomen.

In artikel 10 is een paracommercieel beding opgenomen. Omdat er op het punt van paracommercie niet langer een overeenkomst is met het Bedrijfschap Horeca en catering is dit artikel niet meer noodzakelijk. Echter gemeenten kunnen dit wel als een aanvullende eis stellen ter bescherming van de lokale horeca. Artikel 10 kan dan gebruikt worden.

Downloads

Artikelen

HC VERS

Om verenigingen te stimuleren aan de slag te gaan met een gezonde sportomgeving is het project HC VERS gestart. Hierbij worden verenigingen intensief ondersteund op weg naar een gezonde sportomgeving. Het doel is om modelkantines te creëren als voorbeeld voor andere verenigingen.

De KNHB is op zoek naar twee hockeyverenigingen die deel willen nemen aan het HC VERS-programma. Verenigingen die deelnemen aan dit programma kunnen profiteren van verschillende voordelen. Om tot een gezonde sportomgeving te komen wordt tijdens het HC VERS-programma samen met de vereniging een totale kantinebeleving neergezet. Een verantwoord assortiment staat centraal en er is ook aandacht voor roken, alcohol en uitstraling en gastvrijheid van het clubhuis.

Voordelen verenigingen
Verenigingen die deelnemen aan het HC VERS-programma krijgen een jaar lang gratis vier uur per week ondersteuning van een verenigingscoach vanuit Team:Fit. Deze coach helpt bij het opzetten, implementeren en borgen van het samen opgestelde plan. Ook is er een bedrag van € 5.000,- per vereniging beschikbaar voor specifieke ondersteuning voor bijvoorbeeld apparatuur en inrichting.

Spelregels deelnemende verenigingen

  • je gaat een commitment aan voor 2 seizoenen;
  • je biedt zowel jeugd als seniorenhockey aan;
  • je bent bereid te werken met HC VERS partners;
  • je deelt ervaringen graag met andere verenigingen of geïnteresseerden;
  • je gaat er mee akkoord dat HC VERS af en toe content maakt en die deelt met andere sportverenigingen;
  • je zorgt voor draagvlak bij het bestuur en jullie vrijwilligers;
  • je werkt met een kassasysteem van Twelve of bent bereid deze aan te schaffen;
  • je bent bereid met een afvaardiging van de vereniging aanwezig te zijn bij de kick off. Deze zal plaatsvinden op de KNVB Campus in Zeist;
  • je gaat akkoord met de actievoorwaarden

Informatie en aanmelden 
Ben je enthousiast en wil je jouw vereniging direct aanmelden voor het HC VERS-programma, vul dan onderstaand formulier in. Aanmelden kan tot en met zondag 7 juni. Verenigingen die zich aanmelden, krijgen uiterlijk voor de zomervakantie te horen of zij door de KNHB geselecteerd zijn.

Wil je eerst meer informatie, neem dan contact op met Eline van Zinnicq Bergmann via 030 – 307 76 72 of eline.van.zinnicq@knhb.nl

Deel deze pagina